Czy sąd może nie dać mi rozwodu?

Fundament: Dlaczego sąd w ogóle daje rozwód?

Zacznijmy od podstaw, o których wielu Klientów zapomina w emocjach. Sąd w Polsce nie orzeka rozwodu dlatego, że „przestaliście się dogadywać”. Sąd bada, czy nastąpił tzw. trwały i zupełny rozkład pożycia. To jest klucz do wszystkiego.

Co to znaczy w praktyce? Sędzia musi mieć pewność, że między Tobą a Twoim małżonkiem wygasły trzy podstawowe więzi:

• Więź uczuciowa: Nie kochacie się, nie ma między wami przyjaźni, a wrogość lub obojętność są nieodwracalne.
• Więź fizyczna: Ustalo pożycie intymne (i nie zdarzają się Wam „momenty słabości”).
• Więź gospodarcza: Nie prowadzicie wspólnego domu, budżetu, nie planujecie razem wakacji.

Jeśli którakolwiek z tych więzi nadal istnieje (np. sypiacie ze sobą sporadycznie lub wspólnie inwestujecie pieniądze), sąd uzna, że rozkład nie jest „zupełny”. Jeśli z kolei kryzys trwa od miesiąca – sąd uzna, że rozkład nie jest „trwały”. W obu przypadkach – brak rozwodu.

Kiedy sąd powie „NIE” mimo rozpadu małżeństwa?

Nawet jeśli udowodnisz, że Twoje małżeństwo jest martwe (nie kochasz, nie sypiasz, nie mieszkasz), sąd nadal ma w rękawie trzy asy, które mogą zablokować rozwód. Prawnicy nazywają to „negatywnymi przesłankami rozwodowymi”. Musisz wiedzieć, czym one są, zanim złożysz papiery.

1. Dobro wspólnych małoletnich dzieci

To najpotężniejszy argument. Jeśli w toku sprawy wyjdzie na jaw, że orzeczenie rozwodu spowoduje rażącą krzywdę Waszym dzieciom, sąd nie rozwiąże małżeństwa. Uwaga: nie chodzi tu o smutek dziecka (bo każdy rozwód jest dla dziecka trudny). Chodzi o sytuacje ekstremalne.

Przykład? Dziecko jest w trakcie ciężkiej terapii psychiatrycznej, ma myśli samobójcze związane z sytuacją w domu, a biegli z OZSS stwierdzą, że sformalizowanie rozstania w tym konkretnym momencie może doprowadzić do tragedii. Wtedy sąd stawia dobro małoletnich dzieci ponad Twoją wolność.

2. Zasady współżycia społecznego

To brzmi tajemniczo, ale chodzi o zwykłą ludzką przyzwoitość. Sąd nie da Ci rozwodu, jeśli byłoby to rażąco niesprawiedliwe wobec Twojego małżonka. Klasyczny przykład z orzecznictwa: Twój mąż lub żona ulega ciężkiemu wypadkowi, zapada na nieuleczalną chorobę i wymaga stałej opieki. Jeśli w tym momencie złożysz pozew, sąd może uznać, że porzucenie chorego partnera narusza normy moralne. Małżeństwo to w świetle prawa także obowiązek wzajemnej pomocy.

3. Brak zgody małżonka niewinnego

To jest „król” problemów rozwodowych moich Klientów. Zasada jest prosta: rozwodu może żądać wyłącznie małżonek niewinny (lub gdy wina jest po obu stronach). Jeśli to Ty zdradziłeś/aś, wyprowadziłeś się do innej osoby i jesteś wyłącznie winny rozpadu, a Twój współmałżonek mówi „nie zgadzam się na rozwód, bo nadal kocham i wierzę w naprawę”, sąd ma związane ręce.

Nie dostaniesz rozwodu, chyba że:

• Twój małżonek wyrazi zgodę (czasem trzeba to wynegocjować, np. odpowiednim podziałem majątku),
• Udowodnisz, że brak zgody jest sprzeczny z zasadami współżycia społecznego (np. małżonek nie chce rozwodu tylko z czystej złośliwości, żeby Cię dręczyć, a faktycznie od lat żyje własnym życiem).

Jak nie przegrać wygranej sprawy?

Wielu ludzi myśli, że napisanie pozwu to prosta sprawa. Ściągają wzór z internetu, wpisują „nie kocham go” i wysyłają do sądu. A potem przychodzi zimny prysznic. Dlaczego?

Bo w sądzie liczą się dowody, a nie deklaracje. Jeśli w pozwie napiszesz niefortunnie, że „czasami jemy razem kolacje” albo „nadal prowadzimy firmę na jednym koncie”, dajesz sądowi amunicję do oddalenia powództwa z braku zupełnego rozkładu pożycia.

Czy można wziąć rozwód „na niby”?

Czasami przychodzą do mnie osoby, które chcą wziąć rozwód, żeby uciec przed długami, albo uzyskać lepszą zdolność kredytową jako singiel, planując nadal żyć razem. Musisz wiedzieć, że sądy są na to wyczulone.

Jeśli sędzia zorientuje się, że tak naprawdę nadal się kochacie i mieszkacie razem, a rozwód to tylko manewr finansowy, pozew zostanie oddalony. Sąd bada stan faktyczny, a nie tylko Wasze oświadczenia. Jeśli sąsiedzi zeznają, że chodzicie razem za rękę na spacery, żaden pozew o rozwód nie przejdzie.

Co zrobić, gdy sąd oddali powództwo o rozwód?

Czy świat się kończy? Nie. Wyrok oddalający rozwód nie oznacza, że jesteście skazani na siebie do końca życia. Oznacza tylko, że na ten moment przesłanki nie zostały spełnione.

Masz dwie drogi:

1. Apelacja: Jeśli uważasz, że sąd błędnie ocenił dowody (np. uznał, że więź istnieje, a jej nie ma), składamy apelację od wyroku rozwodowego. To jednak wymaga żelaznych argumentów prawnych.
2. Czas i nowy pozew: Czasami trzeba po prostu odczekać. Jeśli sąd uznał, że rozkład nie jest „trwały”, to po upływie kolejnego roku czy dwóch separacji faktycznej, ta przesłanka zostanie spełniona samoistnie. Wtedy składasz nowy pozew.

FAQ – Najczęściej zadawane pytania