Co zawiera wyrok rozwodowy i jakie są skutki uprawomocnienia wyroku?

Co obowiązkowo musi znaleźć się w wyroku rozwodowym?

Wielu Klientów wchodząc na salę rozpraw, myśli, że sąd powie tylko: „Rozwodzę Państwa”. To jednak dopiero wierzchołek góry lodowej. Polski Kodeks Rodzinny i Opiekuńczy nakłada na sąd obowiązek kompleksowego „posprzątania” najważniejszych spraw rodzinnych w jednym orzeczeniu.

Jeśli macie małoletnie dzieci, sąd w wyroku rozwodowym musi orzec o:

• Władzy rodzicielskiej: Czy oboje zachowujecie pełne prawa, czy jedno z Was będzie miało władzę ograniczoną? A może sąd orzeknie opiekę naprzemienną?
• Kontaktach z dzieckiem: Kiedy i jak rodzic, który wyprowadza się z domu, będzie widywał dzieci? (Chyba że zgodnie wniesiecie o nieorzekanie w tym zakresie).
• Kosztech utrzymania (alimentach): Konkretna kwota, którą jeden rodzic przelewa drugiemu na ręce do 10-go każdego miesiąca.

Pamiętaj, że kwestia dzieci jest dla sądu absolutnie kluczowa. Jeśli sąd uzna, że rozwód zagraża dobru małoletnich dzieci, może go w ogóle nie orzec – choć w praktyce zdarza się to niezwykle rzadko.

Elementy fakultatywne – o czym jeszcze sąd może (ale nie musi) orzec?

Wyrok rozwodowy to często obszerny dokument, ponieważ oprócz kwestii obowiązkowych, może regulować szereg innych spraw, o ile strony o to zawnioskują lub sytuacja tego wymaga.

1. Wina w rozkładzie pożycia

To najczęstsze pole bitwy. Sąd musi ustalić, kto ponosi winę za rozpad małżeństwa, chyba że oboje zgodnie zawnioskujecie o zaniechanie orzekania o winie. Decyzja ta ma kolosalne znaczenie dla ewentualnych alimentów na małżonka w przyszłości. Rozwód z orzekaniem o winie wiąże się zazwyczaj z dłuższym i bardziej bolesnym procesem.

2. Sposób korzystania z mieszkania

Jeśli po rozwodzie nadal mieszkacie pod jednym dachem, sąd w wyroku określi zasady „koegzystencji”. Może wskazać, kto zajmuje duży pokój, a kto sypialnię. W skrajnych przypadkach, gdy jeden z małżonków stosuje przemoc, sąd może orzec eksmisję w wyroku rozwodowym. Więcej o tym pisałem w artykule: Eksmisja małżonka w sprawie rozwodowej.

3. Podział majątku (Teoria vs Praktyka)

Teoretycznie, na wniosek jednego z małżonków, sąd może w wyroku rozwodowym dokonać podziału majątku wspólnego. Warunek? Nie może to powodować nadmiernej zwłoki w postępowaniu.

Kiedy wyrok rozwodowy staje się prawomocny?

To jedno z najczęściej zadawanych pytań w mojej kancelarii. Moment wyjścia z sali sądowej po ogłoszeniu wyroku NIE OZNACZA jeszcze, że jesteście rozwiedzeni w świetle prawa. Nadal jesteście małżeństwem.

Aby wyrok wywołał skutki prawne (np. żebyś mógł wziąć kolejny ślub), musi stać się prawomocny. Kiedy to następuje?

1. 7 dni od ogłoszenia – tyle masz czasu na złożenie wniosku o pisemne uzasadnienie wyroku. Jeśli żadna ze stron tego nie zrobi, wyrok uprawomocnia się 8. dnia.
2. Jeśli złożono wniosek o uzasadnienie – sąd musi je napisać i doręczyć. Od momentu odebrania uzasadnienia biegnie termin 14 dni na wniesienie apelacji. Jeśli nikt jej nie wniesie – wyrok staje się prawomocny.
3. Jeśli wniesiono apelację – sprawa trafia do sądu drugiej instancji. Dopiero wyrok sądu odwoławczego jest prawomocny z chwilą ogłoszenia.

Dopiero prawomocność wyroku rozwodowego definitywnie kończy małżeństwo.

Skutki uprawomocnienia wyroku – co zmienia się w Twoim życiu?

Prawomocny wyrok to „big bang” w Twojej sytuacji prawnej. Oto najważniejsze konsekwencje, które następują automatycznie:

• Stan cywilny: Stajesz się osobą stanu wolnego (rozwiedziony/a). Możesz zawrzeć nowy związek małżeński.
• Rozdzielność majątkowa: Z chwilą uprawomocnienia wyroku ustaje ustawowa wspólność majątkowa. Od teraz wszystko, co zarobisz, jest tylko Twoje. To też moment, od którego można dzielić zgromadzony majątek.
• Dziedziczenie: Byli małżonkowie nie dziedziczą po sobie ustawowo.
• Nazwisko: Masz 3 miesiące od uprawomocnienia się wyroku na złożenie oświadczenia w Urzędzie Stanu Cywilnego o powrocie do nazwiska noszonego przed ślubem. Więcej: Powrót do panieńskiego nazwiska po rozwodzie.

FAQ – Najczęściej zadawane pytania